Hartaanvalle bly een van die ernstigste gesondheidsrisiko’s wat mans wêreldwyd raak, ook hier in Suid-Afrika. Tog dink baie mense steeds aan dramatiese tonele soos wat in rolprente uitgebeeld word. In werklikheid begin hartaanvalle dikwels stilweg.

’n Man mag kla van drukking op sy bors ná ’n lang dag. Hy mag skielik baie sweet terwyl hy iets alledaags doen. Hy mag gaan sit omdat hy onverwags moeg of kortasem voel. Soms versprei die ongemak na die arm, kakebeen, skouers of rug. Ander kere voel dit meer soos erge sooibrand of spysvertering as pyn.

Omdat die simptome nie altyd dramaties voorkom nie, hou baie mans eenvoudig aan om te bestuur, te werk of rond te beweeg terwyl hul liggaam reeds in nood verkeer.

Families kyk dikwels later terug en besef die waarskuwingstekens was lank reeds daar vóór die werklike noodgeval plaasgevind het.

Dit is een van die redes waarom noodhulpbewustheid so belangrik is. Om moontlike tekens van ’n hartaanval vroeg raak te sien, beteken dat die noodhulpdienste vinniger ontbied kan word. Dit beteken iemand kan kalm gehou, noukeurig gemonitor en ondersteun word totdat hulp opdaag. En indien daardie persoon skielik bewusteloos raak, word KPR-kennis in daardie eerste paar minute krities, waar elke sekonde tel.

Nog ’n gevaarlike wanopvatting is dat beroertes net bejaarde mense raak.

In werklikheid kan beroertes mans baie jonger raak as wat mense verwag, veral waar hoë bloeddruk, rook, diabetes, stres, slaaptekort of swak leefstylgewoontes betrokke is. Suid-Afrikaners leef ook onder toenemende emosionele en finansiële druk, wat oor tyd ’n groot invloed op gesondheid kan hê.

Die ontstellende deel van ’n beroerte is hoe skielik dit kan gebeur. Een oomblik, praat iemand normaal. Die volgende oomblik raak hul spraak onduidelik of verward. ’n Kant van die gesig begin hang. ’n Arm voel skielik swak. Sommige mense sukkel onverwags om behoorlik te loop of balans te hou sonder om te verstaan hoekom.

In hierdie oomblikke is die korrekte optrede lewensnoodsaaklik.

Noodhulpopleiding leer mense om hierdie waarskuwingstekens vinnig raak te sien en korrek op te tree terwyl noodmediese dienste oppad is. Om iemand veilig, kalm en in die regte posisie te hou terwyl hul asemhaling gemonitor word, kan help om verdere komplikasies gedurende daardie kritieke vroeë oomblikke te voorkom.

Belangriker nog: noodhulpopleiding help mense om hul instinkte te vertrou wanneer iets ernstig verkeerd voel.

Baie Suid-Afrikaanse mans werk in fisies veeleisende omgewings waar beserings deel vorm van die alledaagse risiko. Boupersele, werkswinkels, plase, vervoeromgewings, fabrieke en sekuriteitswerk stel mense gereeld bloot aan traumatiese beserings.

Snye, drukbeserings, valbeserings en ernstige bloeding kan vinnig vererger indien mense paniekerig raak of behandeling uitstel.

Ongelukkig word baie mans van kleins af geleer om pyn te minimaliseer. Om dit “af te skud”. Om aan te hou werk ondanks beserings.

Ernstige bloeding is egter nie iets wat die liggaam self kan beheer nie.

Een van die mees praktiese dele van noodhulpopleiding is om te leer hoe om kalm genoeg te bly om bloeding behoorlik te beheer, skok te verminder en iemand te beskerm totdat noodhulpdienste arriveer. In werklike noodgevalle kan daardie vroeë optrede iemand lank genoeg stabiliseer totdat gevorderde mediese sorg oorneem.

Diabetes raak al hoe meer Suid-Afrikaanse families. Tog word diabetiese noodgevalle gereeld verkeerd verstaan omdat die simptome verwarrend of onverwags kan voorkom.

Iemand met lae bloedsuiker kan skielik bleek, bewerig, aggressief, verward of gedisoriënteerd raak. In openbare ruimtes kan eienaardige gedra aanvaar word as iemand wat onder die invloed van alkohol is.

Wat baie mense nie besef nie, is dat die brein sterk afhanklik is van glukose om normaal te funksioneer. Wanneer bloedsuiker gevaarlik laag daal, begin die liggaam baie vinnig sukkel.

Dit is nóg ’n voorbeeld van hoe noodhulp gaan oor herkenning en bewustheid. Om diabetiese nood te verstaan help mense om meer deernisvol en gepas op te tree terwyl mediese hulp ontbied word indien nodig.

Mensegesondheid is nie net fisies nie.

Regoor Suid-Afrika dra baie mans stres stilweg. Finansiële druk, verhoudingsprobleme, uitbranding, verlies en emosionele uitputting bly dikwels versteek agter roetine, humor of stilte.

Soms begin hierdie emosionele spanning die liggaam fisies beïnvloed. Paniekaanvalle, ernstige angs en emosionele nood kan skrikwekkend soortgelyk aan hartaanvalle voel. Vinnige asemhaling, borsdruk, en duiseligheid kan beide die persoon én hul familie geweldig ontstel.

Hoewel nie elke paniekaanval lewensgevaarlik is nie, behoort emosionele nood nooit bloot afgemaak te word nie.

Een van die mees onderskatte noodhulpvaardighede is die vermoë om kalm rondom ’n ander mens te bly tydens ’n kwesbare oomblik. Gerusstelling, aanmoediging om rustig asem te haal en bloot kalm teenwoordigheid terwyl simptome gemonitor word, kan iemand laat beter voel. 

Noodhulpopleiding is nie net vir gesondheidswerkers of noodpersoneel bedoel is. Noodhulp is daar vir gewone mense in gewone lewensomstandighede.

Ouers. Kollegas. Vriende. Afrigters. Lewensmaats. Bure.

Want die meeste mediese noodgevalle gebeur nie in hospitale nie. Dit gebeur by die huis, by die werk, langs die pad, tydens skoolsport, in die middel van alledaagse lewe.

Die doel van noodhulpopleiding is om mense minder magteloos te laat voel wanneer iets ernstig rondom hulle gebeur.

Tydens Mansgesondheid-bewusmakingsmaand is dit nodig om hieroor te praat.

Te veel mans stel hulp uit omdat hulle niemand wil lastigval nie, swak wil voorkom of erken dat iets verkeerd voel nie.

Om gevaartekens vroeg te herken, iemand kalm te ondersteun en korrek op te tree terwyl noodmediese dienste oppad is, kan help om die mense vir wie ons lief is te beskerm.

Leer meer oor noodhulpopleiding deur die Suid-Afrikaanse Noodhulpliga hier: https://www.firstaidleague.co.za/training#our-courses

• https://www.heartfoundation.co.za/wp-content/uploads/2017/10/CVD-Stats-Reference-Document-2016-FOR-MEDIA-1.pdf
• https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/heart-attack/symptoms-causes/syc-20373106
• https://cpr.heart.org/en/resources/what-is-cpr
• https://www.heartfoundation.co.za/wp-content/uploads/2017/10/CVD-Stats-Reference-Document-2016-FOR-MEDIA-1.pdf
• https://www.sadag.org/
• https://www.statssa.gov.za/publications/P03093/P030932017.pdf
• https://www.firstaidleague.co.za/training#our-courses
• https://idf.org/our-network/regions-members/africa/members/25-south-africa.html
• https://activo.co.za/2023/09/08/diabetes-in-south-africa-a-rising-concern-and-the-call-for-action/
• https://www.firstaidleague.co.za/blog/post/what-first-aiders-should-know-about-diabetic-emergencies
• https://www.firstaidleague.co.za/blog/post/supporting-mental-health-emergencies-starts-with-calm-confident-care-for-others-and-yourself
• https://my.clevelandclinic.org/health/diseases/4451-panic-attack-panic-disorder

Wanneer mense aan noodhulp dink, dink hulle gewoonlik aan sigbare noodgevalle: ’n brandwond, iemand wat verstik, ’n motorongeluk of iemand wat onverwags inmekaarsak. Noodhulpgereedheid begin egter lank voordat so ’n noodgeval plaasvind. Dit begin by bewustheid.

Soms is die grootste gevaar nie onmiddellik sigbaar nie. ’n Stowwerige stoorkamer, ’n motorhuis wat lank toe was, ’n vakansiehuis wat maande leeg gestaan het, ’n plaasskuur, is gewone plekke wat min mense met ’n ernstige gesondheidsgevaar sal verbind. Tog het onlangse internasionale kommer oor hantavirus die wêreld daaraan herinner dat bewustheid van jou omgewing ook deel vorm van gesondheid en veiligheid.

Vir die Suid-Afrikaanse Noodhulpliga is dit ’n belangrike herinnering dat noodhulp nie net gaan oor reaksie tydens noodgevalle nie. Dit gaan ook oor voorkoming, die vroeë herkenning van risiko’s en om te weet wanneer om mediese hulp te kry.

Hantavirus verwys na ’n groep virusse wat hoofsaaklik deur knaagdiere versprei word. Mense kan besmet raak deur blootstelling aan knaagdier-urine, mis, speeksel of nesmateriaal, veral wanneer besmette deeltjies in die lug versprei en ingeasem word.

In onlangse weke het hantavirus internasionale nuusopskrifte gehaal ná verskeie sterftes wat verbind is aan ’n uitbreking op ’n passasierskip wat met die Andes-stam van die virus geassosieer word. Internasionale gesondheidsowerhede, insluitend die Wêreldgesondheidsorganisasie (WGO), monitor die situasie noukeurig.

Suid-Afrikaanse gesondheidsowerhede het die publiek versoek om nie paniekerig te raak nie en aangedui dat daar geen bevestigde gevalle is wat van plaaslike knaagdiere afkomstig is nie. Die onderwerp beklemtoon egter iets belangriks vir gewone mense: die waarde van omgewingsbewustheid en vroeë optrede wanneer ongewone gesondheidsrisiko’s betrokke is.

Een van die eerste beginsels wat in noodhulp geleer word, is toneelveiligheid.

Voordat jy iemand anders help, moet jy eers jou omgewing beoordeel. Is die area veilig? Is daar rook, elektriese gevare, verkeer, chemikalieë of ander versteekte risiko’s? Dieselfde beginsel geld vir omgewingsgesondheidsgevare.

Virusse soos hantavirus herinner ons daaraan dat sommige gevare onsigbaar is. Om ’n afgeslote ruimte waar knaagdiere moontlik teenwoordig is binne te gaan sonder behoorlike ventilasie of beskerming, kan mense aan ernstige siektes blootstel. Volgens die CDC  (Centre for Disease Control) vind hantavirusinfeksies dikwels plaas wanneer besmette stofdeeltjies van knaagdiermis of nesmateriaal versteur en ingeasem word.

Dit is waarom bewustheid deel vorm van noodhulpgereedheid. Voorkoming is dikwels die eerste vlak van beskerming.

Hoewel hantavirus skaars bly, is praktiese kennis nodig om moontlike blootstellingsomgewings te verstaan.

Dit kan insluit:

• Stoorkamers of motorhuise wat lank toe was
• Vakansiehuise of -hutte
• Buitegeboue en werkswinkels
• Plaasgeboue
• Areas met sigbare knaagdierbesmettings
• Kampeerterreine of buitelug-akkommodasie

Gesondheidsowerhede beveel aan dat afgeslote ruimtes eers geventileer word voordat dit skoongemaak word, en dat mense nie droë knaagdiermis moet vee of stofsuig nie, aangesien dit besmette deeltjies in die lug kan versprei.

Hierdie raad stem sterk ooreen met noodhulpbeginsels: stop, beoordeel en verminder risiko voordat jy optree.

Nog ’n belangrike deel van noodhulpopleiding is om te herken wanneer iets verkeerd is en betyds professionele hulp te kry.

Vroeë simptome van hantavirus kan aanvanklik soos griep lyk, insluitend:

• Koors
• Moegheid
• Spierpyn
• Hoofpyne
• Duiseligheid
• Naarheid of braking

In ernstige gevalle kan asemhalingsprobleme en respiratoriese nood volg.

Dit is belangrik omdat baie mense vroeë waarskuwingstekens ignoreer en dink dit is bloot verkoue of griep. Maar noodhulpgereedheid sluit ook in om te weet wanneer simptome dringende mediese aandag vereis, veral ná blootstelling aan besmette omgewings.

Die CDC beveel aan dat mediese hulp onmiddellik ingeroep word indien simptome ná moontlike blootstelling ontwikkel. 

Een van die grootste wanopvattings oor noodhulp is dat dit eers begin wanneer iemand beseer word.

In werklikheid sluit noodhulp ook in:

• Voorkoming
• Risiko-bewustheid
• Vroeë herkenning
• Om jouself eerste te beskerm
• Om te weet wanneer professionele hulp nodig is

Hierdie breër begrip word al belangriker namate gemeenskappe nuwe omgewings- en gesondheidsuitdagings ervaar.

Navorsing wat in mediese vaktydskrifte gepubliseer is, beskryf hantavirus steeds as ’n opkomende soölogiese infeksie wat nou gekoppel is aan omgewingsblootstelling en openbare gesondheidsbewustheid.

In praktiese terme beteken dit gewone mense baat daarby om te verstaan hoe omgewing, higiëne, bewustheid en voorbereiding saamwerk.

Vir Suid-Afrikaners vorm omgewingsbewustheid reeds deel van die alledaagse lewe.

Families spandeer gereeld tyd:

• Kampeer
• Stap in die natuur
• Werk buite
• Reis lang afstande
• Besoek plase of bosveld-eiendomme

In hierdie ruimtes word mense reeds aangemoedig om bewus te wees van slange, brande, dehidrasie, weerstoestande en beseringsrisiko’s. Om potensiële omgewingsgesondheidsgevare veilig te herken en te bestuur, brei bloot hierdie ingesteldheid van voorbereiding verder uit.

Dit is belangrik om te noem dat Suid-Afrikaanse gesondheidsowerhede aangedui het dat daar tans geen bewys is van plaaslike hantavirus-oordrag deur Suid-Afrikaanse knaagdiere nie. Tog bly openbare bewustheid waardevol, aangesien wêreldreise, omgewingsblootstelling en nuwe aansteeklike siektes steeds moderne openbare gesondheid beïnvloed.

Uiteindelik herinner hantavirus ons aan iets dieper oor noodhulpgereedheid:

Kennis vermy paniek en bemagtig.

Dit gaan daaroor om jou omgewing te verstaan. Om risiko’s raak te sien. Om te weet hoe om jouself te beskerm terwyl jy ander help en om vroeg op te tree wanneer iets nie normaal lyk nie.

Die meeste noodgevalle gebeur onverwags. Kalm, ingeligte besluite begin lank vóór die noodgeval self.

By die Suid-Afrikaanse Noodhulpliga glo ons dat noodhulpopleiding oor meer gaan as net die memorisering van stappe. Dit gaan oor die ontwikkeling van selfvertroue, bewustheid en goeie oordeel om verantwoordelik op te tree in die werklike lewe.

Want soms is die belangrikste noodhulpvaardigheid die vermoë om risiko raak te sien voordat dit ’n krisis word.

Leer meer oor ons kursusse hier: https://www.noodhulpliga.co.za/opleiding. 

• CDC – About Hantavirus.
• CDC – Hantavirus Prevention
• WHO – Hantavirus Cluster Linked to Cruise Ship Travel
• NICD South Africa – Hantavirus Pulmonary Syndrome Updates
• The Guardian – What is Hantavirus?
• NIH PMC – Hantavirus Infections: Treatment and Prevention
• StatPearls – Hantavirus Pulmonary Syndrome

Hierdie is nie net nog ’n kursus wat inhoud oordra nie. Dit is ’n leerervaring wat daarop fokus om mense werklik voor te berei vir die oomblikke wat niemand verwag nie.

Die doel is om jou die selfvertroue te gee om op te tree wanneer dit saak maak.

En daardie selfvertroue begin by begrip. Wanneer jy presies weet wat om te doen, en hoekom jy dit doen, raak jy rustiger, meer gefokus en meer bereid om te help.

Hierdie kursus is ontwikkel deur twee mense wie se lewenstaak dit is om ander te help, en wat verstaan hoe kosbaar elke sekonde in ’n noodgeval is.

Prof Oppel Greeff bring dekades se ervaring in medisyne, navorsing en opleiding na hierdie kursus. Maar wat hom onderskei, is nie net sy kennis nie, dit is sy vermoë om komplekse konsepte eenvoudig en verstaanbaar te maak.

Hy verstaan dat kennis net waarde het as dit werklik vasgelê is. Daarom is hierdie kursus doelbewus gestruktureer om duidelik, logies en prakties te wees.

Daar lê ook ’n diep oortuiging agter sy werk: dat Afrikaans nie net ’n taal van kultuur is nie, maar ook van kennis, wetenskap en toepassing. Mense het  die reg om noodhulpvaardighede in hul eie taal te leer.

Dr Neville Vlok werk in noodgeneeskunde, waar elke sekonde tel, waar vinnige besluite en die regte optrede die verskil tussen lewe en dood kan beteken.

Hy het eerstehands gesien wat gebeur wanneer mense nie weet wat om te doen nie. Maar hy het ook gesien hoe kragtig dit is wanneer iemand wel optree, selfs met basiese kennis.

Dit is hierdie werklikheid wat hy na die kursus bring. Nie teorie wat ver verwyderd is nie, maar praktiese, toepasbare kennis wat gebaseer is op werklike situasies.

Sy doel is om mense gereed te maak vir ʼn noodsituasie.

In ’n noodgeval reageer jy vinnig en instinktief.

Wanneer jy noodhulp in jou moedertaal leer:

• Verstaan jy vinniger.
• Onthou jy makliker.
• Reageer jy met meer selfvertroue.

Dit verwyder twyfel. Dit verminder huiwering. Dit help jou om te doen wat gedoen moet word, sonder om te wonder.

Hierdie kursus dra ook by tot iets groter: die behoud van Afrikaans as vaktaal in ’n kritieke veld. Dit bevestig dat Afrikaans nie net ’n taal van emosie en identiteit is nie, maar ook van praktiese noodhulpkennis.

Of jy nou:

• ’n Ouer is wat jou gesin wil beskerm.
• ’n Onderwyser is wat verantwoordelik is vir leerders.
• ’n Sportafrigter langs die veld.
• Of iemand wat eenvoudig voorbereid wil wees op die lewe.

Hierdie kursus voldoen aan elkeen se behoeftes.

As jy wil leer hoe om met selfvertroue en begrip op te tree wanneer dit regtig saak maak, verken die Afrikaanse noodhulpopleiding hier:

Verskeie geloofwaardige verslae wat na die Nasionale Departement van Gesondheid verwys, dui op ’n tekort van 2 221 ambulanse in die openbare sektor. Met ander woorde, die stelsel probeer miljoene mense bedien met minder voertuie as wat nodig is om aan die vraag te voldoen.

In beriggewing waarin kommentaar aan ’n woordvoerder van die Departement van Gesondheid toegeskryf word, word aangedui dat slegs 4 007 ambulanse oor al nege provinsies in bedryf was, teenoor ’n beraamde behoefte van meer as 6 000, gebaseer op bevolkingsgetalle en aanbevole dekking.

Wanneer ambulanse beperk is, hoop oproepe op, landelike afstande word selfs moeiliker om te dek, en reaksietye rek. Die harde waarheid is dat die eerste persoon wat help in sommige noodgevalle ’n ouer, onderwyser, kollega, buurman of toevallige verbyganger kan wees.

Suid-Afrika het wel EMS-reaksietydstandaarde vir hoë-prioriteit oproepe (dikwels Priority 1 genoem). ’n Tegniese regeringsverslag dui op teikens van 15 minute in stedelike gebiede en 40 minute in landelike gebiede vir Priority 1-pasiënte.

Hierdie teikens is belangrik omdat dit wys waarna noodhulp streef. Wanneer hulpbronne egter oorlaai is, lyk die werklikheid dikwels anders. Die gaping tussen “wat behoort te gebeur” en “wat werklik gebeur” is presies waar noodhulp krities raak.

Om EMS-tekort te verstaan, beteken ook om na die mense agter die stelsel te kyk. ’n Eweknie-geëvalueerde arbeidsmagstudie wat data van die Gesondheidsberoepsraad van Suid-Afrika (HPCSA) ontleed het, het slegs 56 894 geregistreerde noodsorgpersoneel in 2019 aangeteken. Die studie het ook langtermyn-bekommernisse uitgelig oor of die aanbod tred kan hou met die land se behoeftes.

Dit is belangrik om duidelik te wees: registrasiesyfers is nie dieselfde as “ambulanse wat vandag op die pad is” nie, en nie almal wat geregistreer is, werk noodwendig in die openbare EMS nie. Tog bly dit ’n waardevolle en verifieerbare aanduiding van die breër noodsorg-arbeidsmag en die druk waaronder dit funksioneer.

Die Nasionale Departement van Gesondheid beskryf ook EMS-toesig en stelselversterking as ’n formele funksie binne sy Primêre Gesondheid sorgprogram, wat wys dat EMS-bestuur op nasionale vlak erken word.

Wanneer iemand beseer word of skielik siek raak, hoef jy nie “alles” te doen nie. Jy moet net die regte stappe dadelik neem, kalm en veilig.

Noodhulp kan:

• Die lugweg oop hou en asemhaling ondersteun.
• Erge bloeding beheer.
• Die risiko van skok verminder.
• Iemand ondersteun tydens ’n epileptiese aanval.
• Help tydens versmoring.
• Vroeë KPR begin wanneer die hart ophou klop.

Hierdie optrede vervang nie EMS nie. Dit oorbrug tyd, en tyd is presies wat skaars is wanneer die stelsel onder druk is.

Hier is algemene situasies waar noodhulp ’n tasbare verskil kan maak:

1)  Borspyn of ineenstorting

As iemand ineenstort en nie reageer nie, kan vroeë KPR bloedsirkulasie aan die gang hou totdat gevorderde hulp arriveer. Baie mense vries uit vrees om iets verkeerd te doen. Opleiding vervang daardie vrees met eenvoudige, duidelike stappe.

2)  Padongelukke en ernstige bloeding

By ernstige trauma kan onbeheerde bloeding vinnig noodlottig wees. Om te weet hoe om direkte druk toe te pas, ’n wond korrek te verbind en iemand warm en stil te hou, kan verdere verswakking voorkom.

3)  Allergiese reaksies

Anafilakse kan vinnig eskaleer. Om die tekens te herken, vroeg hulp te ontbied kan ʼn lewe red.

4)  Kinders en sportbeserings

Van kopstampe tot frakture -  noodhulp help jou om te reageer sonder om die besering te vererger, terwyl die kind kalm en ondersteun voel.

Die meeste mense dink eers aan noodhulp ná ’n skrikwekkende voorval. Maar opleiding vóór iets gebeur, verander alles. Dit gee jou:

• Selfvertroue om op te tree eerder as om te paniekerig te raak.
• Vaardighede wat by die huis, werk, skool en in openbare ruimtes geld.
• ’n Rustiger ingesteldheid tydens noodgevalle.
• Die vermoë om iemand wat jy liefhet, of selfs ’n vreemdeling, te help.

In ’n omgewing waar EMS-hulpbronne onder druk is en reaksietye kan wissel, word noodhulp deel van gemeenskapsweerbaarheid.

As jy meer seker wil voel oor wat om te doen terwyl jy vir professionele mediese hulp wag, is noodhulpopleiding een van die mees praktiese vorme van selfstandigheid en sorg.

Verken opleiding en hulpbronne by die Suid-Afrikaanse Noodhulpliga by www.firstaidleague.co.za. Selfs ’n paar uur se leer kan vir die res van jou lewe bepaal hoe jy reageer wanneer dit regtig saak maak.

’n Allergiese reaksie vind plaas wanneer die immuunstelsel oorreageer op ’n stof wat dit as skadelik beskou. Algemene allergene sluit kosse soos neute, seekos, suiwel en eiers in, asook insekbyte, medikasie, “latex” en omgewingsfaktore soos stuifmeel en stof.

Reaksies kan wissel van ligte simptome soos jeuk, swelling, nies of maagkrampe tot ernstige reaksies, bekend as anafilakse. Anafilakse kan asemhalingsprobleme, swelling van die keel of tong, duiseligheid, ’n skielike daling in bloeddruk en selfs bewusteloosheid insluit. Sonder vinnige behandeling kan dit noodlottig wees.

Noodhulp vir allergieë fokus op vroeë herkenning en vinnige optrede. Ligte reaksies kan soms bestuur word deur die allergeen indien moontlik te verwyder en die persoon noukeurig dop te hou. Ernstige reaksies vereis onmiddellik mediese hulp.

Noodhelpers behoort die persoon kalm te hou, te help om gemaklik te lê indien toepaslik, en asemhaling en bewussyn te monitor totdat hulp opdaag.

Om hierdie stappe vooraf te ken, kan paniek verminder en uitkomste verbeter.

In Suid-Afrika het werkgewers en organisasies ’n wetlike plig om ’n veilige omgewing te voorsien, soos uiteengesit in die Wet op Beroepsgesondheid en -Veiligheid. Dit sluit die identifisering van risiko’s en die voorsiening van toepaslike noodhelpers en noodhulpsakke in.

Hoewel die wet nie spesifieke allergene lys nie, vereis dit dat voorsienbare risiko’s bestuur moet word. In skole, werkplekke, sportfasiliteite en openbare ruimtes beteken dit dat potensiële allergierisiko’s verstaan moet word en nodige voorsorg in plek is vir so ʼn noodgeval.

Vir ouers, versorgers en individue is noodhulpopleiding nie wetlik verpligtend nie, maar dit stel jou in staat om met selfvertroue en verantwoordelikheid op te tree wanneer iemand op jou staatmaak.

Allergiese reaksies wag nie vir perfekte omstandighede nie. Dit gebeur tydens gesinsmaaltye, skoolaktiwiteite, werkfunksies en alledaagse roetines. Noodhulpopleiding bou selfvertroue, en help mense om met selfvertroue eerder as vrees te reageer.

Vir gesinne met bekende allergieë bied dit gemoedsrus. Vir dié sonder ’n bekende geskiedenis berei dit hulle voor vir die onverwagte. 

Sedert 1935 fokus die Suid-Afrikaanse Noodhulpliga daarop om gewone mense toe te rus met praktiese vaardighede om kalm en doelgerig op noodgevalle te reageer. Allergiese reaksies is een van daardie situasies waar basiese kennis ’n werklike verskil kan maak.

Vrees vir allergieë is onnodig. Kennis gee jou die gereedskap om op te tree wanneer dit werklik saak maak, of dit nou vir jou kind, ’n kollega, ’n vriend of ’n vreemdeling is.

As jy meer selfvertroue wil hê om allergiese reaksies en ander noodgevalle te hanteer, verken noodhulpopleiding en hulpbronne by www.noodhulpliga.co.za/kontak-ons. 

Jy het seker al tydens ʼn seevakansie gehoor: “Pasop vir die bloublasies!” Hierdie drywende blou diertjies lyk pragtig, maar hul tentakels kan ʼn baie pynlike brandsteek veeroorsaak en jou dag op die strand bederf.

Algemene simptome sluit in:

Noodhulp vir bloublasiesteke:

Diabetes beïnvloed die manier waarop die liggaam glukose (suiker) verwerk. Wanneer die liggaam nie genoeg insulien produseer nie, of nie insulien effektief gebruik nie, begin glukose in die bloed opbou.

Die gevolg is ’n voortdurende balans tussen dieet, oefening en medikasie wat fyn bestuur moet word.

Wanneer iemand met diabetes skielik siek voel of bewustheid verloor, is tyd en kalmte die belangrikste hulpmiddels. Die doel is nie om te diagnoseer nie, maar om die persoon te stabiliseer totdat professionele mediese hulp arriveer.

• Laat die persoon sit of lê op ’n veilige plek.
• Gee ’n vinnige bron van suiker, soos vrugtesap, ’n soet lekkergoed of ’n soet drankie.
• Wanneer die persoon beter voel, gee daarna ’n stadiger energiebron, soos brood of ’n piesang.
• Moet nooit kos of vloeistof dwing as die persoon verward, lomerig of bewusteloos is nie.
• Indien die toestand nie verbeter nie, skakel onmiddellik vir professionele hulp.

Welstand gaan nie net oor die voorkoming van noodsituasies nie, maar oor die skep van omgewings waarin mense met diabetes veilig voel, omdat hulle verstaan en ondersteun word.

Skole, besighede en huishoudings kan ’n groot verskil maak deur te verseker dat:

• Ten minste een persoon op die terrein opgelei is in noodhulp.
• ·  Noodhulpkiste maklik toeganklik en volledig is.
• ersoneel of gesinslede weet hoe om diabetiese simptome te herken en te hanteer.

By die Suid-Afrikaanse Noodhulpliga (SANL) glo ons dat kennis nie net mag gee nie, dit gee hoop.

Diabetes raak miljoene lewens, maar bewustheid beskerm miljoene.

Op hierdie Wêreld Diabetes Dag, neem ’n oomblik om jou kennis van noodhulp te verfris, of leer hoe om die tekens van ’n diabetiese noodsituasie vroeg te herken.

Sou u uself met noodhulpopleiding wil toerus, kontak ons gerus by 012 644 0918 of besoek ons webwerf by https://www.noodhulpliga.co.za/opleiding.

Dit gebeur maklik -  ʼn bietjie stof, ʼn wimper of ʼn klein stukkie vuil land in jou oog. Hier is wat jy kan doen:

• Moenie die oog vryf nie, dit kan ʼn skrapie vererger.
• Trek die boonste ooglik liggies oor die onderste een, sodat trane die voorwerp kan uitspoel.
• Indien dit nie werk nie, spoel met skoon water of soutoplossing.
• As die voorwerp op die wit deel van die oog dryf of onder die onderste ooglid vassit, kan dit versigtig met ʼn  klam wattedepper verwyder word.
• Indien die voorwerp nie maklik verwyder woerd nie, bedek die oog met ʼn skoon gaas en soek medies hulp.
• As pyn of irritasie langer as ʼn paar uur duur, of sig en ligsensitiwiteit beïnvloed word, besoek ʼn oogkundige.

Wanneer ‘n stuk glas, hout of metaal in die oog vassit:

• Moenie dit probeer uithaal nie! Selfs ‘n klein beweging kan groter skade veroorsaak.
• Hou die oog stil en bedek albei oë liggies om beweging te beperk.
• Plaas ‘n stewige beskerming (byvoorbeeld die onderkant van ‘n papierbeker) oor die beseerde oog.
• Moenie druk uitoefen op die oogbal nie.
• Soek onmiddellik noodmediese hulp.

Chemikalieë soos sure, alkalië en skoonmaakmiddels is uiters gevaarlik en vereis onmiddellike optrede:

• Spoel die oog onmiddellik met skoon water of soutoplossing terwyl jy die oog oop hou.
• Laat die water van die binneste hoek (naby die neus) na buite vloei om kruisbesoedeling te voorkom.
• Spoel vir minstens 20 minute aanhoudend.
• As die persoon kontaklense dra, moenie dit dadelik verwyder nie. Hou aan spoel.
• Kry onmiddellik mediese hulp; chemiese skade kan nie altyd met die blote oog gesien word nie.

‘n Direkte hou teen die oog kan kneusplekke of interne bloeding veroorsaak:

• Plaas ‘n koue kompres of ys in ‘n lap toegedraai op die area om swelling te verminder.
• Moenie op die oog druk nie.
• As pyn ernstig is, sig vertroebel of bloeding voorkom, soek dadelik mediese hulp.

Snywonde is altyd ernstig:

• Moenie die wond uitspoel as dit diep is nie.
• Moenie enige voorwerp wat vassit probeer verwyder nie.
• Bedek die oog met ‘n harde beskerming of koppie en draai albei oë toe met ‘n skoon verband om beweging te beperk.
• Gaan onmiddellik na Ongevalle.

Voorkoming bly die beste beskerming teen oogbeserings:

• Dra altyd oogbeskerming tydens handwerk, gras sny, sport of wanneer jy chemikalieë gebruik.
• Vermy speelgoed of toestelle wat voorwerpe skiet of skerp punte het.
• Berg chemikalieë, spuitmiddels en skoonmaakmiddels buite kinders se bereik.

Oogbeserings kan binne ‘n oogwink gebeur, en gedurende Oogversorging-Bewusmakingsmaand herinner dit ons daaraan hoe belangrik dit is om vinnig reg op te tree. Of dit nou ‘n stofdeeltjie is wat uitgespoel moet word, of ‘n ernstige besering wat gestabiliseer word, noodhulpkennis kan jou oog red.

As jy ooit onseker is oor die erns van ‘n besering, behandel dit as dringend en kry professionele hulp. Die Suid-Afrikaanse Noodhulpliga moedig almal aan, tuis, by die werk en by skole, om hierdie noodsaaklike vaardighede aan te leer en te deel.

Wil jy meer leer oor Noodhulpkursusse? Kontak ons by 012 644 0918 of besoek https://www.noodhulpliga.co.za/opleiding.

Mens dink dalk noodsituasies is skaars en dat jou instink sal oorneem. Paniek en vrees vir ʼn gebrek aan kennis kan egter eenvoudige situasies oorweldigend laat voel.

Hier is net ’n paar alledaagse voorbeelde:

• ’n Kleuter verstik aan ’n druiwekorrel.
• ’n Baba ontwikkel skielik ‘n hoë koors.
• ’n Kruipende baba kry ’n los muntstuk en sluk dit in.

Hierdie is werklikhede wat enige tyd kan gebeur. Elke minuut tel. Noodhulpkennis help jou om die situasie vinnig op te som, met selfvertroue op te tree en lang-termyn skade te voorkom en selfs ʼn lewe te red.

Die SA Noodhulpliga beveel aan dat elke nuwe ouer ʼn geakkrediteerde noodhulpkursus vir babas en kinders volg. Tipiese onderwerpe wat behandel word, sluit in:

• KPR (kardiopulmonêre resussitasie) vir babas en kleuters.
• Verstikking en lugwegblokkades.
• Brandwonde en voorkoming van letsels.
• Allergiese reaksies en anafilakse.
• Wondsorg en bloedingbeheer.
• Koors, stuiptrekkings en skok.

Jy benodig geen mediese kennis nie, slegs duidelike, praktiese leiding en bystand deur gekwalifiseerde instrukteurs.

Of jy nou swanger is, pas jou baba huis toe gebring het, of ’n aktiewe kleuter het, dit is nooit te laat om te leer nie. Die Suid-Afrikaanse Noodhulpliga bied aan:

• Noodhulpwerkswinkels in persoon in Gauteng.
• Privaat groepsbesprekings vir voorgeboortegroepe, skole en gemeenskapsorganisasies.
• Kinderfokus-vlakke van noodhulpopleiding vir ouers, dagsorgsentrums, kleuterskole, versorgers en onderwysers.

Besoek www.firstaidleague.co.za vir ons opleidingskedule.

Ouerskap kom nie met ʼn handleiding nie. Jy kan egter jouself bemagtig deur opleiding. Neem hierdie Kindergesondheidsmaand ʼn besluit tot voordeel van jou gesin se veiligheid, deur noodhulp aan te leer.

Kalmte en selfversekerdheid deur voorbereiding, beskerm nie net jou kind nie maar leer hulle ook dat kennis bemagtig.

Vir meer inligting oor ons verskeidenheid noodhulpopleidingskursusse, besoek ons webwerf by https://www.noodhulpliga.co.za/opleiding of skakel ons gerus by 012 644 0918.

Geestesgesondheidnoodgevalle lyk dikwels anders as fisiese noodgevalle. Hulle kan onvoorspelbaar, emosioneel intens en soms oorweldigend wees vir onopgeleide omstanders.

Gevorderde noodhulpopleiding sluit modules in waarin jy gehelp word om:

•  Hoëspanningsituasies veilig te de-eskaleer.
•  Vroeë tekens van emosionele of sielkundige nood te identifiseer.
• Iemand te ondersteun wat paniekaanvalle, psigose, selfmoordgedagtes of trauma ervaar.
• Op 'n kalm, duidelike en nie-veroordelende manier te kommunikeer.
• Jou eie veiligheid en geestesgesondheid as 'n Eerstehulpverlener te verseker.

Of jy nou 'n onderwyser, ouer, gemeenskapsleier of bloot 'n besorgde burger is, hierdie opleiding bemagtig jou om met beide selfvertroue en deernis te reageer.

Dit is belangrik om die emosionele uitdaging om iemand deur 'n geestesgesondheidsnoodgeval te help, te besef.

Hier is 'n paar praktiese wenke van die SA Noodhulpliga-span om in gedagte te hou:

1.  Moenie die persoon probeer "reg maak" nie.

     Jou werk is nie om te diagnoseer of advies te gee nie, dit is om hulle veilig en stabiel te hou totdat professionele hulp opdaag.

2.  Bly kalm, selfs wanneer die pasiënt nie is nie.

     Jou bestendige toon en lyftaal kan help om 'n gespanne oomblik te ontlont. Moenie jou stem verhef of met vrees te reageer nie.

3.  Gebruik oop vrae.

     Vra dinge soos "Hoe kan ek jou nou ondersteun?" of "Wil jy hê ek moet by jou bly?".

4.  Verwyder of beveilig enige potensiële risiko's.

     Verwyder skerp voorwerpe of enigiets wat as ʼn wapen gebruik kan word op ‘n diskrete manier.

5.  Roep dadelik om hulp

    Kontak onmiddellik 0800 567 567 (Selfmoordkrisis-hulplyn), 10111 (SAPD), 112 (tolvry noodoproepsentrum) of 10177 (ambulans) as jy hulp benodig.

As jy hierdie artikel lees en self sukkel met jou geestesgesondheid, weet asseblief dat jy nie alleen is nie. Hulp is beskikbaar, en jy verdien ondersteuning, maak nie saak hoe moeilik dinge nou voel nie.

Hier is 'n paar eenvoudige stappe wat kan help:

• Skep 'n ondersteuningslys: Skryf 3 mense of hulpbronne neer wat jy in 'n oomblik van krisis kan bereik.
• Oefen eenvoudige tegnieke: Haal stadig asem, noem 5 dinge rondom jou, of spat koue water op jou gesig. Dit kan help om jou senuweestelsel te kalmeer.
• Wees openlik met iemand wat jy vertrou: Jy hoef nie alles te verduidelik nie, om net te sê "Ek voel nie vandag goed nie" is genoeg.
• Ken jou regte in 'n noodhulpscenario: Jy het altyd die reg om met waardigheid en vertroulikheid behandel te word.

Indien u ooit in onmiddellike gevaar of nood verkeer, kontak asseblief onmiddellik hulp.

• ·  Adcock Ingram Depressie- en Angshulplyn: 0800 70 80 90.
• ADHD-hulplyn: 0800 55 44 33.
• Akeso Psigiatriese Reaksie-eenheid 24-uur: 0861 435 787.
• Departement van Maatskaplike Ontwikkeling Middelmisbruik 24-uur hulplyn: 0800 12 13 14, of SMS 32312.
• Dr. Reddy se Hulplyn: 0800 21 22 23.
• Evexia Psigiatriese Daghospitaal 24-uur: 012 348 8200, WhatsApp: 067 789 2503, Telegram: 079 952 2178.
• Farmadinamika Polisie- en Traumalyn: 0800 20 50 26.
• SADAG Geestesgesondheidslyn: 011 234 4837.
• Selfmoordkrisislyn: 0800 567 567, of SMS 31393.
• Suid-Afrikaanse Polisiediens Misdaadstop: 0800 600 10111.
• Ambulans en Brandweer: 010177.
• Netcare 911: 082 911.
• ER24: 084 124.
• Selfoonnood: 112.
• Kinderlyn: 08000 55555.
• Lewenslyn: 322 322.
• Cipla 24-uur Geestesgesondheidshulplyn: 0800 456 789, WhatsApp: 076 88 22 77 5.
• Farmadinamika Polisie- en Traumalyn: 0800 20 50 26.
• Geslagsgebaseerde Geweld-bevelsentrum: 0800 428 428.
• Stop Geslagsgeweld Hulplyn: 0800 150 150, *120*7867#.

Ons het nog altyd geglo dat noodhulp meer as net verbande is; dit gaan oor menslikheid. Ons Gevorderde Noodhulp opleiding weerspieël dit deur mense voor te berei om te reageer op die werklike noodgevalle waarmee ons gemeenskappe daagliks te kampe het, insluitend dié wat ons nie altyd kan sien nie.

As deel van ons opleiding sluit ons die uitdagings in om noodhulp te verskaf aan individue wat aggressief is of geestesgesondheidskrisisse ervaar.

Wanneer jy by ons opleiding kry, ontvang jy meer as ʼn sertifikaat. Jy kry vaardighede en leer om met empatie op te tree.

Vir meer inligting oor ons reeks Eerstehulp-opleidingskursusse, besoek ons webwerf by https://www.noodhulpliga.co.za/opleiding#ons-kursusse of kontak ons by 012 644 0918.